细胞化学重编程:时光机里的细胞精灵

陈蓉 王煜媛 易婧妍 李媛 郭凯

引用本文: 陈蓉, 王煜媛, 易婧妍, 李媛, 郭凯. 细胞化学重编程:时光机里的细胞精灵[J]. 大学化学, 2026, 41(9): 257-263. doi: 10.12461/PKU.DXHX202509042 shu
Citation:  Rong Chen,  Yuyuan Wang,  Jingyan Yi,  Yuan Li,  Kai Guo. 细胞化学重编程:时光机里的细胞精灵[J]. University Chemistry, 2026, 41(9): 257-263. doi: 10.12461/PKU.DXHX202509042 shu

细胞化学重编程:时光机里的细胞精灵

    通讯作者: 郭凯,E-mail:guokai@swmu.edu.cn
  • 基金项目:

    四川省科普培训项目(2024JDKP0126)

摘要: 以青年学子林默的梦境为叙事主线,讲述其在学术失利后邂逅化学诱导多能干细胞精灵CiPS-073,通过时空穿越与科学对话,系统梳理了化学诱导多能干细胞研究的关键突破。细胞精灵带领林默回溯约翰·戈登的非洲爪蟾核移植实验(体细胞分化逆转的开端),山中申弥团队通过4种转录因子实现诱导多能干细胞(iPSC)的里程碑和隐忧,以及化学小分子替代转录因子的探索。详解化学重编程的分子机制,并重点展现我国邓宏魁团队的突破——利用表观重置剂等小分子组合,跨过胚外内胚层中间状态,显著缩短体细胞重编程时间。文中展望iPSC在神经退行性疾病、心梗修复、糖尿病及老年黄斑治疗中的潜力。通过与细胞精灵的对话,林默直观理解“程序错误”的进化意义,最终领悟科研失败的价值,醒来后以全新姿态投入研究。故事以“失败驱动创新”为核心,鼓励青年学子直面挫折,将科研困境转化为突破契机,兼具科学普及与人生哲理的双重启示。

English

    1. [1]

      J.B. Gurdon, J. Embryol. Exp. Morphol. 1962, 10, 622.J.B. Gurdon, J. Embryol. Exp. Morphol. 1962, 10, 622.

    2. [2]

      K. Takahashi, S. Yamanaka, Cell 2006, 126(4), 663.K. Takahashi, S. Yamanaka, Cell 2006, 126(4), 663.

    3. [3]

      K. Takahashi, K. Tanabe, M. Ohnuki, M. Narita, T. Ichisaka, K. Tomoda, S. Yamanaka, Cell 2007, 131(5), 861.K. Takahashi, K. Tanabe, M. Ohnuki, M. Narita, T. Ichisaka, K. Tomoda, S. Yamanaka, Cell 2007, 131(5), 861.

    4. [4]

      H. Kamao, M. Mandai, S. Okamoto, N. Sakai, A. Suga, S. Sugita, J. Kiryu, M. Takahashi, Stem Cell Rep. 2014, 2(2), 205.H. Kamao, M. Mandai, S. Okamoto, N. Sakai, A. Suga, S. Sugita, J. Kiryu, M. Takahashi, Stem Cell Rep. 2014, 2(2), 205.

    5. [5]

      D. Huangfu, R. Maehr, W. Guo, A. Eijkelenboom, M. Snitow, A.E. Chen, D.A. Melton, Nat. Biotechnol. 2008, 26(7), 795.D. Huangfu, R. Maehr, W. Guo, A. Eijkelenboom, M. Snitow, A.E. Chen, D.A. Melton, Nat. Biotechnol. 2008, 26(7), 795.

    6. [6]

      D. Huangfu, K. Osafune, R. Maehr, W. Guo, A. Eijkelenboom, S. Chen, W. Muhlestein, D.A. Melton, Nat. Biotechnol. 2008, 26(11), 1269.D. Huangfu, K. Osafune, R. Maehr, W. Guo, A. Eijkelenboom, S. Chen, W. Muhlestein, D.A. Melton, Nat. Biotechnol. 2008, 26(11), 1269.

    7. [7]

      J. Shu, C. Wu, Y. Wu, Z. Li, S. Shao, W. Zhao, X. Tang, H. Yang, L. Shen, X. Zuo, et al., Cell 2013, 153(5), 963.J. Shu, C. Wu, Y. Wu, Z. Li, S. Shao, W. Zhao, X. Tang, H. Yang, L. Shen, X. Zuo, et al., Cell 2013, 153(5), 963.

    8. [8]

      P. Hou, Y. Li, X. Zhang, C. Liu, J. Guan, H. Li, T. Zhao, J. Ye, W. Yang, K. Liu, et al., Science 2013, 341(6146), 651.P. Hou, Y. Li, X. Zhang, C. Liu, J. Guan, H. Li, T. Zhao, J. Ye, W. Yang, K. Liu, et al., Science 2013, 341(6146), 651.

    9. [9]

      J. Guan, G. Wang, J. Wang, Z. Zhang, Y. Fu, L. Cheng, G. Meng, Y. Lyu, J. Zhu, Y. Li, et al., Nature 2022, 605(7909), 325.J. Guan, G. Wang, J. Wang, Z. Zhang, Y. Fu, L. Cheng, G. Meng, Y. Lyu, J. Zhu, Y. Li, et al., Nature 2022, 605(7909), 325.

    10. [10]

      Y. Wang, F. Peng, Z. Yang, L. Cheng, J. Cao, X. Fu, H. He, R. Cai, W. Zeng, Y. Dong, et al., Nat. Chem. Biol. 2025, 21(7), 1030.Y. Wang, F. Peng, Z. Yang, L. Cheng, J. Cao, X. Fu, H. He, R. Cai, W. Zeng, Y. Dong, et al., Nat. Chem. Biol. 2025, 21(7), 1030.

    11. [11]

      G. Wang, Y. Wang, Y. Lyu, H. He, S. Liuyang, J. Wang, S. Sun, L. Cheng, Y. Fu, J. Zhu, et al., Cell Rep. 2023, 42(6), 112547.G. Wang, Y. Wang, Y. Lyu, H. He, S. Liuyang, J. Wang, S. Sun, L. Cheng, Y. Fu, J. Zhu, et al., Cell Rep. 2023, 42(6), 112547.

    12. [12]

      S. Liuyang, G. Wang, Y. Wang, H. He, Y. Lyu, L. Cheng, Z. Yang, J. Guan, Y. Fu, J. Zhu, et al., Cell Stem Cell 2023, 30(4), 450.S. Liuyang, G. Wang, Y. Wang, H. He, Y. Lyu, L. Cheng, Z. Yang, J. Guan, Y. Fu, J. Zhu, et al., Cell Stem Cell 2023, 30(4), 450.

    13. [13]

      Y. Jin, H. Kim, S. Min, Y.S. Choi, S.J. Seo, E. Jeong, S.K. Kim, H.A. Lee, S.H. Jo, J.H. Park, et al., Sci. Adv. 2022, 8(50), eabn5768.Y. Jin, H. Kim, S. Min, Y.S. Choi, S.J. Seo, E. Jeong, S.K. Kim, H.A. Lee, S.H. Jo, J.H. Park, et al., Sci. Adv. 2022, 8(50), eabn5768.

    14. [14]

      Y. Ma, H. Xie, X. Du, L. Wang, X. Jin, Q. Zhang, Y. Han, S. Sun, L. Wang, X. Li, et al., Cell Discov. 2021, 7(1), 12.Y. Ma, H. Xie, X. Du, L. Wang, X. Jin, Q. Zhang, Y. Han, S. Sun, L. Wang, X. Li, et al., Cell Discov. 2021, 7(1), 12.

    15. [15]

      P. Rivetti di Val Cervo, R.A. Romanov, G. Spigolon, D. Masini, E. Martín-Montañez, E.M. Toledo, G. La Manno, M. Feyder, C. Pifl, Y.H. Ng, et al., Nat. Biotechnol. 2017, 35, 444.P. Rivetti di Val Cervo, R.A. Romanov, G. Spigolon, D. Masini, E. Martín-Montañez, E.M. Toledo, G. La Manno, M. Feyder, C. Pifl, Y.H. Ng, et al., Nat. Biotechnol. 2017, 35, 444.

    16. [16]

      D.-H. Lee, E.C. Lee, J.Y. Lee, M.R. Lee, J.-W. Shim, J.S. Oh, Biomedicines 2024, 12, 1350.D.-H. Lee, E.C. Lee, J.Y. Lee, M.R. Lee, J.-W. Shim, J.S. Oh, Biomedicines 2024, 12, 1350.

    17. [17]

      Y. Liu, C. Wei, Y. Yang, Z. Zhu, Y. Ren, R. Pi, Eur. J. Pharmacol. 2024, 982, 176930.Y. Liu, C. Wei, Y. Yang, Z. Zhu, Y. Ren, R. Pi, Eur. J. Pharmacol. 2024, 982, 176930.

    18. [18]

      S. Wang, Y. Du, B. Zhang, G. Meng, Z. Liu, S.Y. Liew, R. Liang, Z. Zhang, X. Cai, S. Wu, et al., Cell 2024, 187(22), 6152.S. Wang, Y. Du, B. Zhang, G. Meng, Z. Liu, S.Y. Liew, R. Liang, Z. Zhang, X. Cai, S. Wu, et al., Cell 2024, 187(22), 6152.

    19. [19]

      K. Zhang, Y. Wang, Q. An, H. Ji, D. Wu, X. Li, L. Suo, C. Zhang, X. Dong, Cell Prolif. 2025, 58(5), e13785.K. Zhang, Y. Wang, Q. An, H. Ji, D. Wu, X. Li, L. Suo, C. Zhang, X. Dong, Cell Prolif. 2025, 58(5), e13785.

  • 加载中
计量
  • PDF下载量:  0
  • 文章访问数:  2
  • HTML全文浏览量:  0
文章相关
  • 发布日期:  2026-04-14
  • 收稿日期:  2025-09-10
  • 修回日期:  2025-11-26
通讯作者: 陈斌, bchen63@163.com
  • 1. 

    沈阳化工大学材料科学与工程学院 沈阳 110142

  1. 本站搜索
  2. 百度学术搜索
  3. 万方数据库搜索
  4. CNKI搜索

/

返回文章