Ce4+替代Pu4+的模拟固化体(Gd1-xCex)2Zr2O7+x的合成及结构演变

赵培柱 李林艳 徐盛明 张覃

引用本文: 赵培柱, 李林艳, 徐盛明, 张覃. Ce4+替代Pu4+的模拟固化体(Gd1-xCex)2Zr2O7+x的合成及结构演变[J]. 物理化学学报, 2013, 29(06): 1168-1172. doi: 10.3866/PKU.WHXB201304013 shu
Citation:  ZHAO Pei-Zhu, LI Lin-Yan, XU Sheng-Ming, ZHANG Qin. Synthesis and Structural Transformations of (Gd1-xCex)2Zr2O7+x: An Analogue for Pu Immobilization[J]. Acta Physico-Chimica Sinica, 2013, 29(06): 1168-1172. doi: 10.3866/PKU.WHXB201304013 shu

Ce4+替代Pu4+的模拟固化体(Gd1-xCex)2Zr2O7+x的合成及结构演变

  • 基金项目:

    国家自然科学基金委员会和中国工程物理研究院联合基金(11176014)资助项目 (11176014)

摘要:

Gd2Zr2O7中Gd具有很大的中子吸收截面, 其烧绿石结构-缺陷萤石结构的转变能较低, 使其成为理想的核废料固化基材. 使用硝酸盐为原料, 添加少量NaF作助熔剂, 在较低温度下(和传统高温固相反应相比), 合成了烧绿石型Gd2Zr2O7. 以Ce4+模拟Pu4+, 研究了Gd2Zr2O7对锕系核素的固化, 并合成了系列模拟固化体(Gd1-xCex)2Zr2O7+x (0≤x≤0.6). 采用粉末X射线衍射(XRD)对系列样品进行了表征. 结果表明: 随着x值的增大,样品从烧绿石结构向缺陷萤石结构转变, 且晶胞大小基本保持恒定, 但当x=0.6时, 衍射峰明显宽化, 晶格畸变比较严重, 晶格稳定性降低. 当x=1时, 即用Ce4+完全取代Gd3+进行合成, 不能得到Ce2Zr2O8, 产物发生了相分离, 为四方结构的(Zr0.88Ce0.12)O2和萤石结构的(Ce0.75Zr0.25)O2的混合物. 模拟固化体的浸出率测试表明: 当x≤0.2时, 各元素浸出率均很低, 但当x≥0.4时, 各元素的浸出率明显升高, 说明以Gd2Zr2O7作为固化Pu4+的基材, Pu4+掺入量不宜高于40%.

English

    1. [1]

      (1) Moriga, T.; Yoshiasa, A.; Kanamaru, F.; Koto, K.; Yoshimura,M.; Somiya, S. Solid State Ionics 1989, 31 (4), 319.doi: 10.1016/0167-2738(89)90472-4

      (1) Moriga, T.; Yoshiasa, A.; Kanamaru, F.; Koto, K.; Yoshimura,M.; Somiya, S. Solid State Ionics 1989, 31 (4), 319.doi: 10.1016/0167-2738(89)90472-4

    2. [2]

      (2) Nyman, H.; Andersson, S.; Hyde, B. G.; O'Keeffe, M. J. SolidState Chem. 1978, 26, 123." target=_blank>10.1016/0167-2738(89)90472-4(2) Nyman, H.; Andersson, S.; Hyde, B. G.; O'Keeffe, M. J. SolidState Chem. 1978, 26, 123." target=_blank>10.1016/0167-2738(89)90472-4

    3. [3]

      (2) Nyman, H.; Andersson, S.; Hyde, B. G.; O'Keeffe, M. J. SolidState Chem. 1978, 26, 123.(2) Nyman, H.; Andersson, S.; Hyde, B. G.; O'Keeffe, M. J. SolidState Chem. 1978, 26, 123.

    4. [4]

      (3) Raison, P. E.; Haire, R. G.; Sato, T.; Ogawa, T. Mater. Res. Symp.Proc. 1999, 556, 3. doi: 10.1557/PROC-556-3(3) Raison, P. E.; Haire, R. G.; Sato, T.; Ogawa, T. Mater. Res. Symp.Proc. 1999, 556, 3. doi: 10.1557/PROC-556-3

    5. [5]

      (4) Kulkarni, N. K.; Sampath, S.; Venu pal, V. J. Nucl. Mater.2000, 281, 248. doi: 10.1016/S0022-3115(00)00336-6(4) Kulkarni, N. K.; Sampath, S.; Venu pal, V. J. Nucl. Mater.2000, 281, 248. doi: 10.1016/S0022-3115(00)00336-6

    6. [6]

      (5) Li, H. J.; Chen, G.; Li, Z. H.; Zhou, C. Acta Phys. -Chim. Sin.2007, 23 (5), 761. [李鸿建, 陈刚, 李中华, 周超. 物理化学学报, 2007, 23 (5), 761.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20070527(5) Li, H. J.; Chen, G.; Li, Z. H.; Zhou, C. Acta Phys. -Chim. Sin.2007, 23 (5), 761. [李鸿建, 陈刚, 李中华, 周超. 物理化学学报, 2007, 23 (5), 761.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20070527

    7. [7]

      (6) Qu, Z. X.;Wan, C. L.; Pan,W. Chem. Mater. 2007, 19 (20),4913. doi: 10.1021/cm071615z(6) Qu, Z. X.;Wan, C. L.; Pan,W. Chem. Mater. 2007, 19 (20),4913. doi: 10.1021/cm071615z

    8. [8]

      (7) Wu, D. C. Chinese Journal of Nuclear Science and Engineering1992, 12 (3), 280. [吴德昌. 核科学与工程, 1992, 12 (3), 280.]" target=_blank>10.1557/PROC-556-3(7) Wu, D. C. Chinese Journal of Nuclear Science and Engineering1992, 12 (3), 280. [吴德昌. 核科学与工程, 1992, 12 (3), 280.]" target=_blank>10.1557/PROC-556-3

    9. [9]

      (4) Kulkarni, N. K.; Sampath, S.; Venu pal, V. J. Nucl. Mater.2000, 281, 248. doi: 10.1016/S0022-3115(00)00336-6(4) Kulkarni, N. K.; Sampath, S.; Venu pal, V. J. Nucl. Mater.2000, 281, 248. doi: 10.1016/S0022-3115(00)00336-6

    10. [10]

      (5) Li, H. J.; Chen, G.; Li, Z. H.; Zhou, C. Acta Phys. -Chim. Sin.2007, 23 (5), 761. [李鸿建, 陈刚, 李中华, 周超. 物理化学学报, 2007, 23 (5), 761.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20070527(5) Li, H. J.; Chen, G.; Li, Z. H.; Zhou, C. Acta Phys. -Chim. Sin.2007, 23 (5), 761. [李鸿建, 陈刚, 李中华, 周超. 物理化学学报, 2007, 23 (5), 761.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20070527

    11. [11]

      (6) Qu, Z. X.;Wan, C. L.; Pan,W. Chem. Mater. 2007, 19 (20),4913. doi: 10.1021/cm071615z(6) Qu, Z. X.;Wan, C. L.; Pan,W. Chem. Mater. 2007, 19 (20),4913. doi: 10.1021/cm071615z

    12. [12]

      (7) Wu, D. C. Chinese Journal of Nuclear Science and Engineering1992, 12 (3), 280. [吴德昌. 核科学与工程, 1992, 12 (3), 280.](7) Wu, D. C. Chinese Journal of Nuclear Science and Engineering1992, 12 (3), 280. [吴德昌. 核科学与工程, 1992, 12 (3), 280.]

    13. [13]

      (8) Wang, S. X.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.; Kutty, K. V. G. Nucl.Instrum. Methods Phys. Res. Sec. B 2000, 169 (1-4), 135.doi: 10.1016/S0168-583X(00)00030-6(8) Wang, S. X.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.; Kutty, K. V. G. Nucl.Instrum. Methods Phys. Res. Sec. B 2000, 169 (1-4), 135.doi: 10.1016/S0168-583X(00)00030-6

    14. [14]

      (9) Wang, S. X.; Begg, B. D.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Kutty, K. V. G. J. Mater. Res. 1999, 14 (12), 4470.doi: 10.1557/JMR.1999.0606(9) Wang, S. X.; Begg, B. D.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Kutty, K. V. G. J. Mater. Res. 1999, 14 (12), 4470.doi: 10.1557/JMR.1999.0606

    15. [15]

      (10) Weber,W. J.; Ewing, R. C. Science 2000, 289, 2051. doi: 10.1126/science.289.5487.2051(10) Weber,W. J.; Ewing, R. C. Science 2000, 289, 2051. doi: 10.1126/science.289.5487.2051

    16. [16]

      (11) Stefanovsky, S. V.; Yudintsev, S. V.; Livshits, T. S. Mater. Sci.Eng. 2010, 9, 012001." target=_blank>10.1016/S0168-583X(00)00030-6(11) Stefanovsky, S. V.; Yudintsev, S. V.; Livshits, T. S. Mater. Sci.Eng. 2010, 9, 012001." target=_blank>10.1016/S0168-583X(00)00030-6

    17. [17]

      (9) Wang, S. X.; Begg, B. D.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Kutty, K. V. G. J. Mater. Res. 1999, 14 (12), 4470.doi: 10.1557/JMR.1999.0606(9) Wang, S. X.; Begg, B. D.;Wang, L. M.; Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Kutty, K. V. G. J. Mater. Res. 1999, 14 (12), 4470.doi: 10.1557/JMR.1999.0606

    18. [18]

      (10) Weber,W. J.; Ewing, R. C. Science 2000, 289, 2051. doi: 10.1126/science.289.5487.2051(10) Weber,W. J.; Ewing, R. C. Science 2000, 289, 2051. doi: 10.1126/science.289.5487.2051

    19. [19]

      (11) Stefanovsky, S. V.; Yudintsev, S. V.; Livshits, T. S. Mater. Sci.Eng. 2010, 9, 012001.(11) Stefanovsky, S. V.; Yudintsev, S. V.; Livshits, T. S. Mater. Sci.Eng. 2010, 9, 012001.

    20. [20]

      (12) Cleave, A.; Grimes, R.; Sickafus, K. Philos. Mag. 2005, 85 (9),967. doi: 10.1080/14786430412331314672(12) Cleave, A.; Grimes, R.; Sickafus, K. Philos. Mag. 2005, 85 (9),967. doi: 10.1080/14786430412331314672

    21. [21]

      (13) Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Lian, J. J. Appl. Phys. 2004, 95,5949. doi: 10.1063/1.1707213(13) Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Lian, J. J. Appl. Phys. 2004, 95,5949. doi: 10.1063/1.1707213

    22. [22]

      (14) Lu, X. R.; Dong, F. Q.; Hu, S.;Wang, X. L.;Wu, Y. L. ActaPhys. Sin. 2012, 61 (15), 152401-1. [卢喜瑞, 董发琴, 胡淞,王晓丽, 吴彦霖. 物理学报, 2012, 61 (15), 152401-1.]doi: 10.7498/aps.61.152401(14) Lu, X. R.; Dong, F. Q.; Hu, S.;Wang, X. L.;Wu, Y. L. ActaPhys. Sin. 2012, 61 (15), 152401-1. [卢喜瑞, 董发琴, 胡淞,王晓丽, 吴彦霖. 物理学报, 2012, 61 (15), 152401-1.]doi: 10.7498/aps.61.152401

    23. [23]

      (15) Zhong, Y. H.; Tang, J. Y.; Mao, X. L.; Lu, X. R.; Yang, Y. S.Journal of Southwest University of Science and Tchnology 2011,26 (2), 10. [钟宇宏, 唐敬友, 毛雪丽, 卢喜瑞, 杨玉山. 西南科技大学学报, 2011, 26 (2), 10.]" target=_blank>10.1080/14786430412331314672(15) Zhong, Y. H.; Tang, J. Y.; Mao, X. L.; Lu, X. R.; Yang, Y. S.Journal of Southwest University of Science and Tchnology 2011,26 (2), 10. [钟宇宏, 唐敬友, 毛雪丽, 卢喜瑞, 杨玉山. 西南科技大学学报, 2011, 26 (2), 10.]" target=_blank>10.1080/14786430412331314672

    24. [24]

      (13) Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Lian, J. J. Appl. Phys. 2004, 95,5949. doi: 10.1063/1.1707213(13) Ewing, R. C.;Weber,W. J.; Lian, J. J. Appl. Phys. 2004, 95,5949. doi: 10.1063/1.1707213

    25. [25]

      (14) Lu, X. R.; Dong, F. Q.; Hu, S.;Wang, X. L.;Wu, Y. L. ActaPhys. Sin. 2012, 61 (15), 152401-1. [卢喜瑞, 董发琴, 胡淞,王晓丽, 吴彦霖. 物理学报, 2012, 61 (15), 152401-1.]doi: 10.7498/aps.61.152401(14) Lu, X. R.; Dong, F. Q.; Hu, S.;Wang, X. L.;Wu, Y. L. ActaPhys. Sin. 2012, 61 (15), 152401-1. [卢喜瑞, 董发琴, 胡淞,王晓丽, 吴彦霖. 物理学报, 2012, 61 (15), 152401-1.]doi: 10.7498/aps.61.152401

    26. [26]

      (15) Zhong, Y. H.; Tang, J. Y.; Mao, X. L.; Lu, X. R.; Yang, Y. S.Journal of Southwest University of Science and Tchnology 2011,26 (2), 10. [钟宇宏, 唐敬友, 毛雪丽, 卢喜瑞, 杨玉山. 西南科技大学学报, 2011, 26 (2), 10.](15) Zhong, Y. H.; Tang, J. Y.; Mao, X. L.; Lu, X. R.; Yang, Y. S.Journal of Southwest University of Science and Tchnology 2011,26 (2), 10. [钟宇宏, 唐敬友, 毛雪丽, 卢喜瑞, 杨玉山. 西南科技大学学报, 2011, 26 (2), 10.]

    27. [27]

      (16) Reid, D. P.; Stennett, M. C.; Hyatt, N. C. J. Solid State Chem.2012, 191, 2. doi: 10.1016/j.jssc.2011.12.039(16) Reid, D. P.; Stennett, M. C.; Hyatt, N. C. J. Solid State Chem.2012, 191, 2. doi: 10.1016/j.jssc.2011.12.039

    28. [28]

      (17) Patwe, S. J.; Ambekar, B. R.; Tyagi, A. K. J. Alloy. Compd.2005, 389 (1-2), 243. doi: 10.1016/j.jallcom.2004.06.094(17) Patwe, S. J.; Ambekar, B. R.; Tyagi, A. K. J. Alloy. Compd.2005, 389 (1-2), 243. doi: 10.1016/j.jallcom.2004.06.094

    29. [29]

      (18) Jantzen, C. M.; Bibler, N. E.; Beam, D. C.; Ramsey,W. G.;Waters, B. J. Standard Test Method Relative to Durability ofNuclear Waste Glasses: the Product Consistency Test (PCT),Version 5.0, 1991." target=_blank>10.1016/j.jssc.2011.12.039(18) Jantzen, C. M.; Bibler, N. E.; Beam, D. C.; Ramsey,W. G.;Waters, B. J. Standard Test Method Relative to Durability ofNuclear Waste Glasses: the Product Consistency Test (PCT),Version 5.0, 1991." target=_blank>10.1016/j.jssc.2011.12.039

    30. [30]

      (17) Patwe, S. J.; Ambekar, B. R.; Tyagi, A. K. J. Alloy. Compd.2005, 389 (1-2), 243. doi: 10.1016/j.jallcom.2004.06.094(17) Patwe, S. J.; Ambekar, B. R.; Tyagi, A. K. J. Alloy. Compd.2005, 389 (1-2), 243. doi: 10.1016/j.jallcom.2004.06.094

    31. [31]

      (18) Jantzen, C. M.; Bibler, N. E.; Beam, D. C.; Ramsey,W. G.;Waters, B. J. Standard Test Method Relative to Durability ofNuclear Waste Glasses: the Product Consistency Test (PCT),Version 5.0, 1991.(18) Jantzen, C. M.; Bibler, N. E.; Beam, D. C.; Ramsey,W. G.;Waters, B. J. Standard Test Method Relative to Durability ofNuclear Waste Glasses: the Product Consistency Test (PCT),Version 5.0, 1991.

    32. [32]

      (19) Wang, G. B.;Wang, Y. J.; Zhao, X. Q.; Song, B. J. ActaPhys. -Chim. Sin. 2005, 21 (5), 84. [王桂斌, 王延吉, 赵新强,宋宝俊. 物理化学学报, 2005, 21 (5), 84.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20050117(19) Wang, G. B.;Wang, Y. J.; Zhao, X. Q.; Song, B. J. ActaPhys. -Chim. Sin. 2005, 21 (5), 84. [王桂斌, 王延吉, 赵新强,宋宝俊. 物理化学学报, 2005, 21 (5), 84.] doi: 10.3866/PKU.WHXB20050117

    33. [33]

      (20) Chen, R.; ng, Y. J.; Li, Q.; Dou, T.; Zhao, Z.; Xu, Q. H. ActaPhys. -Chim. Sin. 2009, 25 (3), 539. [陈然, 巩雁军, 李强,窦涛, 赵震, 徐庆虎. 物理化学学报, 2009, 25 (3), 539.]doi: 10.3866/PKU.WHXB20090323(20) Chen, R.; ng, Y. J.; Li, Q.; Dou, T.; Zhao, Z.; Xu, Q. H. ActaPhys. -Chim. Sin. 2009, 25 (3), 539. [陈然, 巩雁军, 李强,窦涛, 赵震, 徐庆虎. 物理化学学报, 2009, 25 (3), 539.]doi: 10.3866/PKU.WHXB20090323

    34. [34]

      (21) Subramanian, M. A.; Sleight, A.W. Handbook on the Physicsand Chemistry of Rare Earths; Elsevier Science Publishers:Oxford, UK, 1993; Vol. 16, pp 225-240." target=_blank>10.3866/PKU.WHXB20050117(21) Subramanian, M. A.; Sleight, A.W. Handbook on the Physicsand Chemistry of Rare Earths; Elsevier Science Publishers:Oxford, UK, 1993; Vol. 16, pp 225-240." target=_blank>10.3866/PKU.WHXB20050117

    35. [35]

      (20) Chen, R.; ng, Y. J.; Li, Q.; Dou, T.; Zhao, Z.; Xu, Q. H. ActaPhys. -Chim. Sin. 2009, 25 (3), 539. [陈然, 巩雁军, 李强,窦涛, 赵震, 徐庆虎. 物理化学学报, 2009, 25 (3), 539.]doi: 10.3866/PKU.WHXB20090323(20) Chen, R.; ng, Y. J.; Li, Q.; Dou, T.; Zhao, Z.; Xu, Q. H. ActaPhys. -Chim. Sin. 2009, 25 (3), 539. [陈然, 巩雁军, 李强,窦涛, 赵震, 徐庆虎. 物理化学学报, 2009, 25 (3), 539.]doi: 10.3866/PKU.WHXB20090323

    36. [36]

      (21) Subramanian, M. A.; Sleight, A.W. Handbook on the Physicsand Chemistry of Rare Earths; Elsevier Science Publishers:Oxford, UK, 1993; Vol. 16, pp 225-240.(21) Subramanian, M. A.; Sleight, A.W. Handbook on the Physicsand Chemistry of Rare Earths; Elsevier Science Publishers:Oxford, UK, 1993; Vol. 16, pp 225-240.

    37. [37]

      (22) Perez-Y-Jorba, M. Ann. Chim. 1962, 7, 479. (23) Subramanian, M. A.; Aravamudan, G.; Rao, G. V. S. Prog.Solid State Chem. 1983, 15, 55. doi: 10.1016/0079-6786(83)90001-8(22) Perez-Y-Jorba, M. Ann. Chim. 1962, 7, 479. (23) Subramanian, M. A.; Aravamudan, G.; Rao, G. V. S. Prog.Solid State Chem. 1983, 15, 55. doi: 10.1016/0079-6786(83)90001-8

    38. [38]

      (24) Mandal, B. P.; Shukla, R.; Achary, S. N.; Tyagi, A. K. Inorg.Chem. 2010, 49, 10415. doi: 10.1021/ic1018482(24) Mandal, B. P.; Shukla, R.; Achary, S. N.; Tyagi, A. K. Inorg.Chem. 2010, 49, 10415. doi: 10.1021/ic1018482

    39. [39]

      (25) McCullough, J. D.; Britton, J. D. J. Am. Chem. Soc. 1952, 74,5225." target=_blank>10.1016/0079-6786(83)90001-8(25) McCullough, J. D.; Britton, J. D. J. Am. Chem. Soc. 1952, 74,5225." target=_blank>10.1016/0079-6786(83)90001-8

    40. [40]

      (24) Mandal, B. P.; Shukla, R.; Achary, S. N.; Tyagi, A. K. Inorg.Chem. 2010, 49, 10415. doi: 10.1021/ic1018482(24) Mandal, B. P.; Shukla, R.; Achary, S. N.; Tyagi, A. K. Inorg.Chem. 2010, 49, 10415. doi: 10.1021/ic1018482

    41. [41]

      (25) McCullough, J. D.; Britton, J. D. J. Am. Chem. Soc. 1952, 74,5225.(25) McCullough, J. D.; Britton, J. D. J. Am. Chem. Soc. 1952, 74,5225.

    42. [42]

      (26) Ringwood, A. E.; Kesson, S. E.; Reeve, K. D.; Levins, D. M.;Ramm, E. J. Radioactive Waste Forms for the Future; ElsevierScience: Amersterdam, 1988; pp 233-234. (27) Icenhower, J. P.;Weber,W. J.; Hess, N. J.; Thevuthasen, S.;Begg, B.; McGrail, P.; Rodriguez, E. A.; Steele, J. L.; Geiszler,K. N. Scientific Basis for Nuclear Waste Management XXVI;Material Research Society: Pittsburgh, 2003; pp 23-30.

      (26) Ringwood, A. E.; Kesson, S. E.; Reeve, K. D.; Levins, D. M.;Ramm, E. J. Radioactive Waste Forms for the Future; ElsevierScience: Amersterdam, 1988; pp 233-234. (27) Icenhower, J. P.;Weber,W. J.; Hess, N. J.; Thevuthasen, S.;Begg, B.; McGrail, P.; Rodriguez, E. A.; Steele, J. L.; Geiszler,K. N. Scientific Basis for Nuclear Waste Management XXVI;Material Research Society: Pittsburgh, 2003; pp 23-30.

  • 加载中
计量
  • PDF下载量:  659
  • 文章访问数:  1096
  • HTML全文浏览量:  49
文章相关
  • 发布日期:  2013-05-17
  • 收稿日期:  2012-12-17
  • 网络出版日期:  2013-04-01
通讯作者: 陈斌, bchen63@163.com
  • 1. 

    沈阳化工大学材料科学与工程学院 沈阳 110142

  1. 本站搜索
  2. 百度学术搜索
  3. 万方数据库搜索
  4. CNKI搜索

/

返回文章